Λειτουργική Δυσπεψία

Τα κύρια συμπτώματα της λειτουργικής δυσπεψίας είναι:

• Πόνος ή αίσθημα καύσου στο άνω μέρος της κοιλιάς (επιγαστρικός πόνος ή καύσος)
• Δυσάρεστο αίσθημα πληρότητας μετά το φαγητό (μεταγευματική πληρότητα)
• Αίσθημα κορεσμού πολύ γρήγορα, πριν την ολοκλήρωση ενός κανονικού γεύματος (πρώιμος κορεσμός)
• Φούσκωμα στο άνω μέρος της κοιλιάς
• Ναυτία
• Υπερβολικό ρέψιμο

Δεν υπάρχει ένα μόνο αίτιο, και θεωρείται ότι συμβάλλουν αρκετοί μηχανισμοί:

• Υπερευαισθησία του νευρικού συστήματος στα φυσιολογικά πεπτικά ερεθίσματα (σπλαχνική υπερευαισθησία)
• Προβλήματα στον τρόπο με τον οποίο κινείται και χαλαρώνει το στομάχι, όπως η αδυναμία του στομάχου να χαλαρώσει σωστά για να δεχτεί την τροφή ή η βραδύτερη από το φυσιολογικό κένωσή του
• Αλλαγές στη μικροβιακή χλωρίδα του εντέρου, συμπεριλαμβανομένης της λοίμωξης από Helicobacter pylori, που μπορεί να προκαλέσει φλεγμονή στον βλεννογόνο του στομάχου
• Χαμηλού βαθμού φλεγμονή στο δωδεκαδάκτυλο, που ορισμένες φορές πυροδοτείται από προηγούμενη λοίμωξη ή αντίδραση σε τροφή
• Διαταραχή στην επικοινωνία μεταξύ του εντέρου και του εγκεφάλου

Στους αναγνωρισμένους παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνονται το γυναικείο φύλο, η χρήση αντιφλεγμονωδών παυσίπονων, το κάπνισμα, το άγχος ή η κατάθλιψη, το ιστορικό σωματικής ή σεξουαλικής κακοποίησης στην παιδική ηλικία και η λοίμωξη από Helicobacter pylori.

Η λειτουργική δυσπεψία είναι κυρίως κλινική διάγνωση, που τίθεται αφού αποκλειστούν άλλα αίτια, όπως η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, η πεπτική ελκοπάθεια και η γαστροπάρεση. Οι εξετάσεις που χρησιμοποιούνται μπορεί να περιλαμβάνουν αιματολογικές εξετάσεις, έλεγχο για Helicobacter pylori (με δοκιμασία αναπνοής, εξέταση κοπράνων ή βιοψία), ενδοσκόπηση ανώτερου πεπτικού και, σε επιλεγμένες περιπτώσεις, μελέτη γαστρικής κένωσης.

Οι κατευθυντήριες οδηγίες συνιστούν μια σταδιακή προσέγγιση με βάση την ηλικία και τα προειδοποιητικά σημεία:

• Στα άτομα κάτω των 60 ετών γίνεται συνήθως πρώτα έλεγχος για Helicobacter pylori και θεραπεία εάν είναι θετικός· εάν τα συμπτώματα επιμένουν, δοκιμάζεται φαρμακευτική αγωγή καταστολής του οξέος
• Στα άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω προσφέρεται γενικά ενδοσκόπηση ανώτερου πεπτικού για τον αποκλεισμό άλλων παθήσεων, συμπεριλαμβανομένου του καρκίνου

Στα νεότερα άτομα που έχουν προειδοποιητικά σημεία ή υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου μπορεί επίσης να προσφερθεί ενδοσκόπηση νωρίτερα.

Η θεραπεία κατευθύνεται στα συμπτώματα και συχνά συνδυάζει αρκετές προσεγγίσεις:

• Εκρίζωση του Helicobacter pylori — μια αγωγή με αντιβιοτικά και καταστολή του οξέος όταν η λοίμωξη είναι παρούσα
• Φαρμακευτική αγωγή καταστολής του οξέος — αναστολείς αντλίας πρωτονίων και ανταγωνιστές H2
• Προκινητικά — φάρμακα που βοηθούν στην κένωση του στομάχου, ιδιαίτερα χρήσιμα για τον υπότυπο της μεταγευματικής δυσφορίας
• Νευρορυθμιστές — τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά σε χαμηλή δόση, που μειώνουν την αντίληψη του πόνου από το έντερο
• Ψυχολογικές και συμπεριφορικές θεραπείες — συμβουλευτική, τεχνικές χαλάρωσης και μείωση του στρες
• Διατροφικές αλλαγές και αλλαγές στον τρόπο ζωής — μικρότερα, πιο συχνά γεύματα, αργό φαγητό και αποφυγή τροφών που πυροδοτούν συμπτώματα, όπως λιπαρά, πικάντικα ή ανθρακούχα, καφεΐνη και αλκοόλ

Η θεραπεία συχνά προσαρμόζεται με τον χρόνο, ώστε να βρεθεί ο συνδυασμός που λειτουργεί καλύτερα για κάθε άτομο.